Orta Doğu’daki barış beklentileri ve ABD istihdam verileri, geçen hafta emtia piyasalarında petrol fiyatlarını düşürürken, değerli metalleri yükseltti.
Geçtiğimiz hafta küresel emtia piyasaları, Orta Doğu’da kalıcı barışın sağlanabileceğine yönelik artan iyimserlik ve ABD’den gelen makroekonomik verilerle yön buldu. Barış beklentileri, enerji fiyatlarındaki savaş priminin azalmasına neden olarak petrol fiyatlarında belirgin bir geri çekilme yaşattı.
Bu gelişmeler, küresel enflasyon baskılarının hafifleyebileceği yönündeki beklentileri güçlendirirken, yatırımcılar ABD Merkez Bankası’nın (Fed) faiz indirim potansiyelini yakından takip etti. Analistler, Orta Doğu’daki barış ihtimalinin navlun, gübre ve diğer emtia maliyetlerindeki risk primlerini de azaltabileceğini belirtti.
ABD ekonomisinden açıklanan Nisan ayı istihdam verileri, piyasaların odak noktası oldu. Ülkede tarım dışı istihdam 115 bin kişi artarken, işsizlik oranı yüzde 4,3 seviyesinde sabit kaldı.
Ortalama saatlik kazançlar aylık bazda yüzde 0,2, yıllık bazda ise yüzde 3,6 yükseldi. Bu veriler, iş gücü piyasasının direncini koruduğuna işaret ederken, ücret artışlarındaki ılımlı seyir enflasyon baskılarının kontrol altında kalabileceği değerlendirmelerini destekledi.
Analistler, ABD istihdam verilerinin ekonomide sert yavaşlama endişelerini sınırladığını, ancak ücret artışlarının ılımlı kalmasının Fed’in faiz indirimi beklentilerini tamamen ortadan kaldırmadığını ifade etti.
Tamamlanan haftada değerli metaller, ABD-İran arasındaki gerilimin sona erebileceği beklentileriyle petrol kaynaklı enflasyon endişelerinin azalması ve dolar endeksinin zayıflamasının etkisiyle paladyum hariç pozitif bir seyir izledi.
Analistler, geçen hafta değerli metallerde ABD-İran anlaşmasına yönelik iyimserliğin öne çıktığını, bu beklentinin enerji kaynaklı enflasyon ve yüksek faiz endişelerini azalttığını kaydetti.
Gümüşün ons fiyatı, hem değerli metal özelliği hem de sanayi üretiminde kullanılan bir metal olması nedeniyle dolar endeksindeki geri çekilme ve risk iştahındaki toparlanmadan diğer değerli metallere kıyasla daha güçlü destek buldu.
Bu gelişmelerle birlikte değerli metallerde ons bazında gümüş yüzde 6,5, platin yüzde 3,6 ve altın yüzde 2,2 artış kaydederken, paladyum yüzde 2,3 geriledi.
Baz metaller, Orta Doğu’daki gerilimin azalabileceği beklentileriyle risk iştahının toparlanmasına ve dolar endeksindeki zayıflamaya karşın ürün bazlı arz-talep gelişmelerinin etkisiyle karışık bir hafta geçirdi.
Bakır fiyatları, kısa vadeli jeopolitik rahatlama ve uzun vadeli talep görünümünün etkisiyle baz metaller içinde en güçlü yükselişi kaydetti. Bakır, yapay zeka, veri merkezleri, elektrikli araçlar, yenilenebilir enerji yatırımları ve şebeke altyapısı gibi alanlardan kaynaklanan yapısal talep beklentileriyle desteklenmeye devam etti.
Alüminyum, çinko ve kurşundaki artışlarda da risk iştahındaki toparlanma ve sanayi metallerine yönelik alımlar etkili oldu. Buna karşın nikel, arz fazlası endişeleri nedeniyle negatif ayrıştı.
Endonezya kaynaklı yüksek üretim ve küresel arz görünümündeki rahatlama, nikel fiyatları üzerinde baskı oluşturmaya devam etti. Tezgah üstü piyasalarda geçen hafta libre bazında bakır yüzde 5,4, çinko yüzde 2,6, alüminyum yüzde 1,9 ve kurşun yüzde 1,1 artarken, nikel yüzde 2,4 geriledi.
Brent petrol, tamamlanan haftada değer kaybetti. Düşüşte ABD ile İran arasında anlaşmaya varılabileceğine ve Hürmüz Boğazı üzerinden petrol sevkiyatının normale dönebileceğine yönelik beklentiler etkili oldu.
Savaş ve arz kesintisi riskinin azalması, petrol fiyatlarında oluşan jeopolitik risk priminin geri alınmasına yol açtı. Analistler, petrol fiyatlarının ABD-İran görüşmelerine ilişkin haber akışıyla dalgalandığını, diplomatik ilerleme ihtimalinin fiyatlar üzerindeki baskıyı artırdığını ifade etti.
Haftalık bazda Brent petrolün varil fiyatı yüzde 8,1 gerilerken, doğal gazın İngiliz termal birimi (MMBtu) cinsinden fiyatı yüzde 0,3 artış gösterdi.
Tarım emtialarında tamamlanan haftada arz ve talep dengesindeki değişimlerden kaynaklanan ürün bazlı ayrışmalar öne çıktı. Pirinç fiyatları, vadeli piyasalardaki pozisyonlanma, arz beklentileri ve küresel tahıl piyasalarında yaşanan tedarik belirsizlikleriyle desteklendi.
Buğday ve mısır fiyatlarındaki düşüşte ise ABD’de ekim ilerleyişinin beklentilerden iyi gitmesi ve yatırımcıların haftalık bazda tarım kontratlarında pozisyon azaltması etkili oldu. ABD Tarım Bakanlığı verilerine göre, mısır ve soya ekimleri beş yıllık ortalamaların üzerinde seyrediyor. Bu durum arz tarafına ilişkin endişeleri kısmen sınırlayarak buğday ve mısır fiyatları üzerinde baskı oluşturdu.
Chicago Ticaret Borsası’nda kile başına pirinç yüzde 8,7 ve soya fasulyesi yüzde 0,3 artarken, buğday yüzde 2,8 ve mısır yüzde 1,9 geriledi. Kakao fiyatları, fonların kısa pozisyon kapatmaları sonucu oluşan alımların ve Batı Afrika’da yeni sezon üretimine ilişkin endişelerin etkisiyle sert yükseldi.
Kahve fiyatları ise Brezilya’nın 2026-2027 sezonu kahve mahsulünün elverişli hava koşulları ve üretici bakım faaliyetlerinin etkisiyle önceki sezona göre yüzde 11,5 artmasının beklendiğine yönelik haber akışıyla geriledi. Brezilya’daki rekolte beklentilerinin güçlenmesi, fiyatlar üzerinde baskı oluşturdu.
Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) verilerine göre, küresel gıda fiyat endeksi Nisan ayında aylık bazda yüzde 1,6 artarak 130,7 puana çıktı ve yükselişini üçüncü aya taşıdı. Bitkisel yağ fiyatlarındaki artış gıda fiyatlarındaki yükselişte belirleyici olurken, tahıl fiyatlarındaki artış daha sınırlı kaldı.
ABD’de Intercontinental Exchange’te libre bazında pamuk yüzde 0,6 artarken, kahve yüzde 4,3 ve şeker yüzde 1,7 düşüş gösterdi. Kakaonun ton başına fiyatı ise haftayı yüzde 17,9 artışla tamamladı.
Yorum Yap