ABD ve İran, Pakistan’ın ev sahipliğinde kritik müzakerelere başlıyor. İslamabad’da yapılacak görüşmelerin ana gündemi ve tarafların masadaki talepleri neler?
Amerika Birleşik Devletleri ve İran, Pakistan’ın arabuluculuğunda iki haftalık ateşkesin ardından kritik müzakerelere başlıyor. Müzakereler, Pakistan’ın başkenti İslamabad’da cumartesi sabahı başlayacak ve küresel enerji piyasaları ile bölgesel güvenlik açısından büyük önem taşıyor.
Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif’in ev sahipliği yapacağı görüşmeler, İslamabad’daki bir otelde gerçekleştirilecek. Güvenlik nedeniyle otel ve çevresinde ‘Kırmızı Bölge’ ilan edilerek en üst düzey güvenlik önlemleri alındı. İran Ulusal Yüksek Güvenlik Konseyi, görüşmelerin 15 güne kadar uzayabileceğini bildirdi. Pakistan hükümeti, zirve dolayısıyla 9-10 Nisan tarihlerini resmi tatil ilan etti.
Görüşmelere katılacak heyetler, müzakerelerin önemini ortaya koyuyor. ABD heyetine Başkan Yardımcısı JD Vance liderlik edecek. Heyette, Donald Trump’ın özel temsilcisi Steve Witkoff ve damadı Jared Kushner de bulunuyor. İran heyetinin başında ise Meclis Başkanı Muhammed Bakır Galibaf ve Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi’nin yer alması bekleniyor. Arabulucu rolünü üstlenecek olan Pakistan Dışişleri Bakanı İshak Dar, müzakereleri yönetecek. Pakistan ordusu ve Başbakan Şerif’in de süreçte aktif rol alması öngörülüyor.
Taraflar, masaya farklı taleplerle oturuyor. İran’ın sunduğu 10 maddelik barış planı, Hürmüz Boğazı üzerinde İran denetimi, ABD muharip güçlerinin Orta Doğu’dan çekilmesi ve müttefik gruplara yönelik operasyonların durdurulması gibi şartları içeriyor. ABD ise İran’ın zenginleştirilmiş uranyum stokundan vazgeçmesini müzakere edilemez bir ön şart olarak görüyor.
Müzakerelerin önündeki en büyük engellerden biri, İsrail’in Lübnan’a yönelik devam eden saldırıları ve taraflar arasındaki derin güvensizlik olarak değerlendiriliyor. İran, Lübnan’daki saldırıların sürmesi halinde ateşkesi bozabileceği uyarısında bulunurken, ABD tarafı ateşkesin Lübnan’ı kapsamadığını savunuyor. Uzmanlar, İsrail’in masada olmamasının ve Lübnan’daki gerilimin süreci olumsuz etkileyebileceği görüşünde.
Pakistan’ın her iki ülkeyle de iyi ilişkiler yürütmesi, onu kilit bir arabulucu konumuna getiriyor. 900 kilometrelik İran sınırı ve bölgedeki güçlü Şii nüfusu, Pakistan’ın Tahran nezdindeki önemini artırıyor. Ayrıca, ABD’nin ‘NATO dışı ana müttefiki’ olması ve bölgede askeri üssünün bulunmaması, Pakistan’ı İran tarafından da güvenilir kılıyor.
Yorum Yap